Học tập đạo đức Hồ Chí Minh
Học tập phong cách sử dụng ngôn ngữ báo chí của Bác Hồ

Sự nghiệp báo chí của Bác Hồ rất rộng lớn, phong phú, nhiều vấn đề, bài học và kinh nghiệm quý để lại cho các thế hệ con cháu.

Nhân kỷ niệm lần thứ 128 ngày sinh của Chủ tịch Hồ Chí Minh, Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh giới thiệu đến bạn đọc tuyển tập ''Góp phần tìm hiểu Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh'' của nhà nghiên cứu Nguyễn Thành. Được sự đồng ý của nhà xuất bản, Zing.vn trích đăng lại bài viết thuộc cuốn sách này:

Sự nghiệp báo chí của Bác Hồ rất rộng lớn, phong phú, nhiều vấn đề, bài học và kinh nghiệm quý để lại cho các thế hệ con cháu. Ở đây, tôi chỉ giới hạn vào việc tìm hiểu phong cách sử dụng ngôn ngữ dân tộc trên báo chí của Bác, soi vào thực trạng ngôn ngữ báo chí ta hiện nay.

Sinh thời, Bác đã nói không ít về ngôn ngữ báo chí với cán bộ ta, những người làm báo ta, đồng thời những bài viết của Bác đã sử dụng ngôn ngữ ấy một cách chặt chẽ, chuẩn xác, nhất quán.

Viết vắn tắt, dẫn đến cụt đầu, vô nghĩa

Bác Hồ viết: "Phải viết gọn gàng, rõ ràng, vắn tắt. Nhưng vắn tắt không phải là cụt đầu, cụt đuôi, mà phải có đầu, có đuôi". Trên truyền hình của ta, có buổi phát hình một số cán bộ cao cấp đều nói xóa mù chữ thành "xóa mù" như thế là cụt đuôi, là vô nghĩa. Mù chữ và mù mắt là hoàn toàn khác nhau, nhập làm một là sai lầm.


Không ít nhà báo của ta mắc bệnh ham dùng chữ, không nói và viết phần nhiều, phần lớn, mà dùng chữ đa phần, không nói hiện có, mà thích nói hiện hữu, rồi bất cập, lộ trình, chế tài... nhiều người không hiểu người ta định nói gì.Bác Hồ viết: "Chớ ham dùng chữ. Những chữ mà không biết rõ thì chớ dùng. Những chữ mà tiếng ta có thì phải dùng tiếng ta".

Cách đây vài năm, có nạn sóng thần xảy ra tàn phá một số nước châu Á, các cơ quan nhân đạo truyền thông của ta vận động nhân dân góp phần ủng hộ tiền, quần áo cứu giúp nạn nhân sóng thần. Có buổi Truyền hình Việt Nam đưa lên màn ảnh mấy chữ "ủng hộ" "sóng thần". Dù viết chữ "sóng thần" trong ngoặc kép hay bỏ ngoặc kép đi, mà đọc cả câu cũng là loạt "cụt đầu" vô nghĩa. Sao không viết "ủng hộ nạn nhân sóng thần"?.

Bác Hồ nói: "Có hàng vạn cái mượn như thế". Tiếng "giúp nhau" mà Bác Hồ dùng đã vắng bóng trên báo chí, văn bản của Đảng và Nhà nước ta, bị từ "hỗ trợ" chiếm chỗ trong tiếng nói cửa miệng của mọi người, từ lãnh đạo cao cấp đến dân thường và bị bóp méo đi.

Hỗ trợ tương ứng với tiếng Việt là giúp nhau, có đi có lại, nhiều chiều. Ta thì nói: Trung ương hỗ trợ địa phương, tỉnh huyện được Trung ương hỗ trợ! Tôi đi đường thấy một chị xách một túi nặng, một chị khác đi tới hỏi: có cần hỗ trợ không đấy?


Chữ nước ngoài, có người đọc chữ Anh theo âm Anh, người đọc chữ Anh theo âm Pháp hay tùy ý đọc bất cứ ngoại ngữ nào đều theo âm Việt. Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) người đọc là Gi, Đi, Pi theo âm Anh, người đọc là Giê, Đê, Pê theo âm Pháp, người đọc là Gờ, Đờ, Pờ theo âm Việt!
Chữ nước ngoài dịch ra tiếng Việt bị dùng sai

Chữ EU - liên minh châu Âu viết tắt, người đọc theo âm Việt là E U, người đọc theo âm Pháp là Ơ Uy, rất tùy tiện (tiếng Anh là European Union).

Chữ US, USA dịch ra tiếng Việt cũng bị... dùng sai. US là viết tắt của United State, USA là viết tắt của United States of America. Chữ trên là Hợp chúng quốc (xin lưu ý chữ chúng, dấu sắc, không phải chủng, dấu hỏi). Chữ dưới là Hợp chúng quốc Bắc Mỹ.

Các từ điển chữ Hán, Hán - Anh, Anh - Hán, Hán - Việt đều dịch là Hợp chủng quốc, ta thay dấu sắc thành dấu hỏi, là sai.

Trên đây tôi mới đưa ra một số từ, ngữ làm dẫn chứng. Nhân kỷ niệm ngày sinh Bác Hồ và ngày truyền thống của báo chí cách mạng Việt Nam, chúng ta cùng nhau bàn bạc, học tập phong cách sử dụng ngôn ngữ báo chí của Bác Hồ là một việc làm rất có ý nghĩa và bổ ích.

Trích sách "Góp phần tìm hiểu Nguyễn Ái Quốc Hồ Chí Minh"
(news.zing.vn)

CÁC TIN KHÁC
Tư tưởng Hồ Chí Minh về tiêu chuẩn cán bộ phục vụ sự nghiệp cách mạng (25-11-2019)
Nghĩ về lời Bác dạy: “Giáo viên phải chú ý cả tài, cả đức” (18-11-2019)
Học và làm theo phương pháp dân vận Hồ Chí Minh (28-10-2019)
Noi gương Chủ tịch Hồ Chí Minh cần thật cụ thể, thực chất và thiết thực (14-10-2019)
Giá trị soi đường của tác phẩm “Di chúc” của Chủ tịch Hồ Chí Minh (07-10-2019)
Phát triển văn hóa theo Di chúc của Bác Hồ (23-09-2019)
Tấm lòng Bác Hồ với thiếu niên, nhi đồng (09-09-2019)
Bồi đắp, giữ gìn giá trị đạo đức cốt lõi của cán bộ, đảng viên (07-08-2019)
Xây dựng ý thức tôn trọng nhân dân theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh (31-07-2019)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về tuyên truyền điển hình tiên tiến trong phong trào thi đua yêu nước (15-07-2019)
Bồi đắp, giữ gìn giá trị đạo đức cốt lõi của cán bộ, đảng viên (02-07-2019)
Chủ tịch Hồ Chí Minh - người thầy của báo chí cách mạng Việt Nam (18-06-2019)
Phong cách ứng xử của Hồ Chí Minh (11-06-2019)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về trọng dụng trí thức và những gợi mở cho hôm nay (29-05-2019)
Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh định hướng cho cách mạng Việt Nam (20-05-2019)
Bác Hồ với văn hóa nghệ thuật (10-05-2019)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng chính quyền đi đôi với bảo vệ chính quyền (02-05-2019)
Những lời dạy của bác Hồ về tu dưỡng đạo đức trong cán bộ Đảng viên (25-04-2019)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về đức và tài của người cán bộ (16-04-2019)
Gắn bó mật thiết với nhân dân theo tư tưởng Hồ Chí Minh - nét đặc sắc trong văn hóa cầm quyền của Đảng Cộng sản Việt Nam (08-04-2019)
Thứ hai, ngày 09/12/2019
Hãy mơ như thể bạn sẽ sống mãi và hãy sống như thể bạn sẽ chết hôm nay.
James Dean

Hướng ngược gió, càng hợp để bay, tôi không sợ ngàn vạn người ngăn cản, chỉ sợ chính bản thân mình đầu hàng.
Khuyết danh

Tôi tự do, cho dù xung quanh tôi là những luật lệ gì. Nếu tôi thấy chúng có thể chấp nhận được, tôi chấp nhận chúng; nếu tôi thấy chúng quá khó chịu, tôi phá vỡ chúng. Tôi tự do bởi tôi biết bản thân tôi chịu trách nhiệm trước lương tri mình vì mọi điều t
Robert A Heinlein

Đừng âu sầu khi nói lời tạm biệt, lời tạm biệt là cần thiết trước khi ta có thể gặp lại nhau, và gặp lại nhau, cho dù sau khoảng thời gian ngắn ngủi hay sau cả một đời, là điều chắc chắn sẽ xảy ra với những người bạn hữu.
Richard Bach

Một người bạn cũng giống như ngôi sao bắc đẩu, bạn trông vào họ khi bạn lạc đường.
Khuyết danh

Tình yêu không không phải toàn bộ đều là cơn mê sảng, nhưng nó có rất nhiều điểm giống.
Thomas Carlyle

Thành công trong tình yêu không phụ thuộc nhiều vào việc tìm được người có thể làm bạn hạnh phúc bằng việc trốn thoát vô số người có thể làm bạn khổ sở.
Khuyết danh

Cũng như thung lũng cho ngọn núi chiều cao, khổ đau cho lạc thú ý nghĩa; cũng như mạch nước là nguồn của suối, nghịch cảnh sâu sắc có thể là châu báu.
William Arthur Ward

Sự mất mát khiến chúng ta trống rỗng - nhưng hãy học cách không để sự đau khổ đóng lại trái tim và tâm hồn mình. Hãy để cuộc đời đổ đầy lại bạn. Dưới đáy u sầu, dường như điều đó là không thể - nhưng những niềm vui mới đang chờ đợi để lấp đầy khoảng trống
Pam Brown

Hãy yêu tôi khi tôi ít xứng đáng với tình yêu ấy nhất, Bởi đó là lúc tôi thực sự cần nó.
Tục ngữ Thụy Điển

Đừng đếm những gì bạn đã mất, hãy quý trọng những gì bạn đang có và lên kế hoạch cho những gì sẽ đạt được bởi quá khứ không bao giờ trở lại, nhưng tương lai có thể bù đắp cho mất mát.
Khuyết danh

Đôi lúc cũng cần thiết dừng chân trong cuộc hành trình theo đuổi hạnh phúc, và chỉ đơn giản là cảm thấy hạnh phúc.
Guillaume Apollinaire

Tôi, không phải tình huống, có sức mạnh làm tôi hạnh phúc hay bất hạnh ngày hôm nay. Tôi có thể chọn nó sẽ thế nào. Ngày hôm qua đã chết. Ngày mai còn chưa tới. Tôi chỉ có một ngày, Hôm nay, Và tôi sẽ hạnh phúc với nó.
Groucho Marx

Khi một cây sồi đổ, cả khu rừng vang vọng tiếng đổ của nó, nhưng hàng trăm hạt sồi được cơn gió thoảng qua lặng lẽ gieo.
Thomas Carlyle

Thứ duy nhất có thể cứu được thế giới là phục hồi nhận thức của thế giới. Đó là công việc của thi ca.
Allen Ginsberg

Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử trên Internet : Số 11/GP - BC Do Bộ thông tin và truyền thông , Cục Báo chí cấp ngày 10 tháng 01 năm 2008.
- Địa chỉ: K54/10 - Ông Ích Khiêm, Thành phố Đà Nẵng
- Điện thoại : 0511-3821434 - Fax: 0511-3519300,
- Tổng biên tập: Nguyễn Thị Thu Hương
- Email: lhvhntdanang@gmail.com - Website: vannghedanang.org.vn