VĂN NGHỆ ĐỜI SỐNG
Giải trí lấn át nhân văn

Thời gian qua, không ít chương trình truyền hình dành cho đối tượng khán giả nhí lên sóng. Tuy nhiên, dễ dàng nhận thấy càng ngày yếu tố giải trí càng lấn át những giá trị thẩm mỹ, tính giáo dục và nhân văn mà đáng ra những chương trình giải trí dành cho thiếu nhi cần phải hướng đến.
Trào lưu ăn theo game show người lớn
Trong bối cảnh game show truyền hình nở rộ và ngày càng bão hòa, các game show dành cho đối tượng thiếu nhi vẫn có sức hút đáng kể. 

Đó là lý do các game show nhí vẫn liên tục xuất hiện đều đặn trên sóng truyền hình. Ước tính có hàng chục chương trình (gồm game show, truyền hình thực tế) dành cho trẻ em lần lượt ra đời và phát sóng trên các kênh truyền hình vào “giờ vàng” các ngày trong tuần.

Danh sách ngày càng nối dài, từ Gương mặt thân quen nhí, Người hùng tí hon, Siêu đầu bếp nhí, Siêu nhí tranh tài, Bố ơi! Mình đi đâu thế, Con biết tuốt, Con đã lớn khôn, Siêu mẫu nhí, Giọng hát Việt nhí, Thần tượng âm nhạc nhí... đến Nhanh như chớp nhí, Bản lĩnh nhóc tỳ, Sếp nhí khởi nghiệp hay Model Kid Vietnam… Đó là chưa kể, khá nhiều “sân chơi” mở rộng đối tượng tham gia và thu hút không ít trẻ em tham gia như Tìm kiếm tài năng Việt, Thách thức danh hài... 

Nhìn vào bức tranh các chương trình dành cho trẻ em, dễ dàng nhận thấy một thực trạng, đó là sự “ăn theo” các game show người lớn. Cứ chương trình người lớn nào tạo nên sức hút và lượng rating cao thì y như rằng sẽ lập tức sản sinh ra một phiên bản nhí ngay sau đó, nào là Gương mặt thân quen - Gương mặt thân quen nhí, Giọng hát Việt - Giọng hát Việt nhí, Sao nối ngôi - Sao nối ngôi nhí, Tiếu lâm tứ trụ - Tiếu lâm tứ trụ nhí, Nhanh như chớp - Nhanh như chớp nhí...

Cũng giống như game show dành cho người lớn, đa phần các chương trình dành cho thiếu nhi đều xoay quanh những cuộc tranh tài về năng khiếu múa, hát, nhảy, diễn kịch... thông qua danh nghĩa tìm kiếm tài năng. Thậm chí, lĩnh vực khá nhạy cảm như tìm kiếm người mẫu dạo gần đây cũng được khai thác với chương trình truyền hình thực tế đầu tiên về người mẫu nhí mang tên Model Kid Vietnam 2019 cũng đã chính thức lên sóng vào ngày 28-7 mới đây.

Và cũng giống như vòng quay của các game show người lớn, những chương trình thiên về múa hát ở trẻ em cũng ngày càng rơi vào tình trạng ngán ngẩm thì người ta cũng bắt đầu tìm đến những “món ăn” mới nghiêng về khai thác kiến thức, trong đó điển hình có thể kể đến Bản lĩnh nhóc tỳ hay Nhanh như chớp nhí (cũng là phiên bản ăn theo thành công của Nhanh như chớp).

Sân chơi cho trẻ hay cỗ máy kiếm tiền?

Công tâm mà nói thì việc ra đời các chương trình truyền hình dành cho thiếu nhi đã góp phần đáp ứng nhu cầu giải trí của các bé, giúp các bé có không gian giải trí cho riêng mình sau những giờ học căng thẳng. Vấn đề đáng nói là các chương trình dành cho thiếu nhi ngày càng bị lạm dụng, ngày càng ít đi tính giáo dục, định hướng thẩm mỹ và tính nhân văn cho các bé - lứa tuổi mà mỗi một tác động bên ngoài đều góp phần định hình nhân cách cũng như thế giới nhân sinh quan của trẻ. Việc chạy theo lợi nhuận và thương mại hóa quá đà, dùng trẻ em như một chiêu “câu khách” tăng rating (tỷ suất khán giả xem đài) để dễ thu hút tài trợ, quảng cáo càng khiến dư luận lo ngại. 

Hiện tượng các bé khi tham gia các cuộc thi hát liên tục chọn thể hiện những ca khúc về tình yêu não tình, sướt mướt là một ví dụ điển hình. Người ta không thể không đặt câu hỏi, những tâm hồn non nớt đang còn tuổi ăn tuổi lớn kia sẽ như thế nào khi suốt ngày đắm chìm trong những câu chuyện đau thương và cảm xúc vay mượn ấy? Hay như chương trình tìm kiếm người mẫu nhí Model Kid Vietnam vừa được phát sóng mới đây cũng vấp phải những phản ứng trái chiều của dư luận khi không ít thí sinh nhí ăn mặc hở, trang điểm đậm và trình diễn catwalk như người lớn. Một chương trình khác cũng gây không ít lo ngại cho không ít người là Sếp nhí khởi nghiệp.

Quả thật, với mục đích mà cuộc thi hướng đến là “tìm kiếm, nuôi dưỡng ước mơ khởi nghiệp, khuyến khích sự tự tin, khởi dậy năng lực, giúp trẻ có những ước mơ, mục tiêu rõ ràng, có ý thức quan tâm đóng góp các giải pháp cho cộng đồng và xã hội” cùng những câu hỏi được đưa ra trong đơn đăng ký như: Sản phẩm kinh doanh của bé là gì? Câu chuyện nào/sự kiện nào khiến bé muốn trở thành nhà kinh doanh tương lai? Bé sẽ quản lý tài chính bằng cách nào? Làm sao bé cân bằng được giữa việc học và khởi nghiệp? Bé sẽ sử dụng số tiền đầu tư để làm gì?... khiến người ta không khỏi hoang mang. 

Đó là chưa kể, không ít các cuộc thi trên truyền hình hiện nay dành cho trẻ em đều có lịch trình tập luyện hết sức dày đặc, khốc liệt. Nói không quá, trẻ em đã bị cuốn vào guồng quay của người lớn, phải sống trong áp lực, cường độ tập luyện dày đặc, phải học cách đi đứng, ứng xử, nói năng, thậm chí mặc đồ khêu gợi như người lớn, nhằm mục đích càng tăng tính hấp dẫn cho chương trình càng tốt. Các bé khi đã tham gia vào một cuộc chơi nào đó là vô tình trở thành cỗ máy kiếm tiền cho nhà sản xuất. Những gì có lợi về mặt thương mại được khai thác, còn các yếu tố liên quan đến tính giáo dục chẳng những không được quan tâm mà còn bị triệt tiêu.

Có thể nói, game show “nhí” hiện không chỉ là cuộc đua của riêng các nhà sản xuất mà còn là cuộc chiến cam go, nhiều thử thách đối với những thí sinh “nhí” tham gia chương trình. Góc khuất của ngành giải trí, sức ép, sự soi mói quá mức từ người hâm mộ, sự kỳ vọng của người lớn, sự cầu toàn của bản thân, những thị phi từ trên trời rơi xuống… dễ đẩy nghệ sĩ nhí rơi vào trạng thái trầm cảm. Thế nhưng, trên thực tế không ít phụ huynh thấy con có chút năng khiếu thì lập tức “đẩy” vào hết chương trình này đến chương trình khác để được nổi tiếng sớm. Theo các chuyên gia, sức hút của hào quang và tiền bạc không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng học tập của các em mà về lâu dài, những ảnh hưởng đến sự trưởng thành về tâm sinh lý của trẻ là một nỗi lo có thật.

Đã đến lúc cần hạn chế những chương trình chỉ mang tính giải trí vô bổ, chạy theo thị hiếu tầm thường để câu khách nhằm khai thác thương mại, thay vào đó nên tăng cường đầu tư, dành tâm huyết và trí tuệ để cho ra đời những chương trình mang tính định hướng thẩm mỹ và giáo dục, đưa đến những thông điệp mang tính nhân văn cũng như góp phần trang bị kỹ năng sống cho các bé.

Gia Bình
(sggp.org.vn)

CÁC TIN KHÁC
Bài chòi vào trường học (24-07-2019)
Để những tài năng trẻ biên đạo múa tỏa sáng (23-07-2019)
Khi đạo diễn ngoại dựng kịch ta (22-07-2019)
“Ký Ức Chiến Trường”: Tưởng nhớ người chiến sĩ - họa sĩ tài hoa (20-07-2019)
Giám định tranh giả: Cần nhưng vẫn 'ế' (19-07-2019)
Hội sách Sơn Trà năm 2019: Nhiều hoạt động hấp dẫn (18-07-2019)
Vực lại sân khấu, đưa nghệ thuật truyền thống đến gần với khách du lịch (17-07-2019)
Họa sĩ Việt Nam được vinh danh tại Hàn Quốc (16-07-2019)
Khán giả chưa từng quay lưng với nhạc dân tộc (15-07-2019)
Âm nhạc cổ điển Việt Nam: Khởi đầu cho quá trình hội nhập thế giới (12-07-2019)
Phim hình sự Việt: Nỗ lực khẳng định vị thế (11-07-2019)
Múa đương đại - Đừng cố hiểu, Hãy cảm nhận! (10-07-2019)
Nhạc Việt chưa thể vươn ra thế giới (09-07-2019)
Nhạc kịch học trò 'nhỏ mà có võ' (08-07-2019)
Chú trọng "ươm mầm" văn học thiếu nhi (05-07-2019)
Múa đương đại khởi sắc (04-07-2019)
Không còn phim Việt cho thiếu nhi? (03-07-2019)
Đà Nẵng hút khách du lịch từ lễ hội Pháo hoa Quốc tế (02-07-2019)
Thơ Đỗ Xuân Đồng: Chút hương lòng xin gửi lại (02-07-2019)
Sách tản văn tiếp tục được mùa (28-06-2019)
Thứ sáu, ngày 18/10/2019
Hãy mơ như thể bạn sẽ sống mãi và hãy sống như thể bạn sẽ chết hôm nay.
James Dean

Hướng ngược gió, càng hợp để bay, tôi không sợ ngàn vạn người ngăn cản, chỉ sợ chính bản thân mình đầu hàng.
Khuyết danh

Tôi tự do, cho dù xung quanh tôi là những luật lệ gì. Nếu tôi thấy chúng có thể chấp nhận được, tôi chấp nhận chúng; nếu tôi thấy chúng quá khó chịu, tôi phá vỡ chúng. Tôi tự do bởi tôi biết bản thân tôi chịu trách nhiệm trước lương tri mình vì mọi điều t
Robert A Heinlein

Đừng âu sầu khi nói lời tạm biệt, lời tạm biệt là cần thiết trước khi ta có thể gặp lại nhau, và gặp lại nhau, cho dù sau khoảng thời gian ngắn ngủi hay sau cả một đời, là điều chắc chắn sẽ xảy ra với những người bạn hữu.
Richard Bach

Một người bạn cũng giống như ngôi sao bắc đẩu, bạn trông vào họ khi bạn lạc đường.
Khuyết danh

Tình yêu không không phải toàn bộ đều là cơn mê sảng, nhưng nó có rất nhiều điểm giống.
Thomas Carlyle

Thành công trong tình yêu không phụ thuộc nhiều vào việc tìm được người có thể làm bạn hạnh phúc bằng việc trốn thoát vô số người có thể làm bạn khổ sở.
Khuyết danh

Cũng như thung lũng cho ngọn núi chiều cao, khổ đau cho lạc thú ý nghĩa; cũng như mạch nước là nguồn của suối, nghịch cảnh sâu sắc có thể là châu báu.
William Arthur Ward

Sự mất mát khiến chúng ta trống rỗng - nhưng hãy học cách không để sự đau khổ đóng lại trái tim và tâm hồn mình. Hãy để cuộc đời đổ đầy lại bạn. Dưới đáy u sầu, dường như điều đó là không thể - nhưng những niềm vui mới đang chờ đợi để lấp đầy khoảng trống
Pam Brown

Hãy yêu tôi khi tôi ít xứng đáng với tình yêu ấy nhất, Bởi đó là lúc tôi thực sự cần nó.
Tục ngữ Thụy Điển

Đừng đếm những gì bạn đã mất, hãy quý trọng những gì bạn đang có và lên kế hoạch cho những gì sẽ đạt được bởi quá khứ không bao giờ trở lại, nhưng tương lai có thể bù đắp cho mất mát.
Khuyết danh

Đôi lúc cũng cần thiết dừng chân trong cuộc hành trình theo đuổi hạnh phúc, và chỉ đơn giản là cảm thấy hạnh phúc.
Guillaume Apollinaire

Tôi, không phải tình huống, có sức mạnh làm tôi hạnh phúc hay bất hạnh ngày hôm nay. Tôi có thể chọn nó sẽ thế nào. Ngày hôm qua đã chết. Ngày mai còn chưa tới. Tôi chỉ có một ngày, Hôm nay, Và tôi sẽ hạnh phúc với nó.
Groucho Marx

Khi một cây sồi đổ, cả khu rừng vang vọng tiếng đổ của nó, nhưng hàng trăm hạt sồi được cơn gió thoảng qua lặng lẽ gieo.
Thomas Carlyle

Thứ duy nhất có thể cứu được thế giới là phục hồi nhận thức của thế giới. Đó là công việc của thi ca.
Allen Ginsberg

Giấy phép thiết lập trang thông tin điện tử trên Internet : Số 11/GP - BC Do Bộ thông tin và truyền thông , Cục Báo chí cấp ngày 10 tháng 01 năm 2008.
- Địa chỉ: K54/10 - Ông Ích Khiêm, Thành phố Đà Nẵng
- Điện thoại : 0511-3821434 - Fax: 0511-3519300,
- Tổng biên tập: Nguyễn Thị Thu Hương
- Email: lhvhntdanang@gmail.com - Website: vannghedanang.org.vn